Tarmoqlarda Rossiyada migrant bolalar maktab ta’limisiz qolishi mumkin bo‘lgan qonun loyihasi haqidagi xabarlar tarqaldi [1, 2, 3]. Biz ushbu ma’lumotni tekshirdik.
HUKM: QISMAN ROST
Rossiya Davlat Dumasiga kiritilgan qonun loyihasi xorijiy fuqarolar va fuqaroligi bo‘lmagan shaxslarning farzandlarini maktablarga qabul qilishdan oldin rus tilini bilish darajasini aniqlash uchun majburiy test o‘tkazishni nazarda tutadi. Test bepul o‘tkazilishi rejalashtirilgan, ammo sinovdan muvaffaqiyatli o‘ta olmagan bolalar uchun keyingi til o‘rganish xarajatlari migrantlar zimmasiga yuklanishi mumkinligi qayd etilgan.

Joriy yilning 11-dekabr kuni ushbu qonun loyihasi ikkinchi va uchinchi o‘qishda qabul qilindi. Endilikda rus tilini bilish darajasini aniqlash testlarini o‘tkazish tartibi Rossiya Ta’lim vazirligi tomonidan belgilanadi.
Qonun nega qabul qilingan?
Rossiyada migrant bolalarni maktablarga qabul qilishdan oldin rus tilini bilish darajasini tekshirishni talab qiluvchi qonun quyidagi bir nechta sababga ko‘ra qabul qilingan:
1. Migrant bolalarning ta’limga moslashishidagi qiyinchiliklar: Davlat Dumasi raisi Vyacheslav Volodin va qonun tashabbuskorlarining ta’kidlashicha, migrant bolalarning aksariyati rus tilini bilmasligi sababli ta’lim dasturlarini o‘zlashtirishda qiyinchiliklarga duch kelmoqda. Bu nafaqat o‘quv jarayonini samarali tashkil etishga, balki bolalarning tengdoshlari va o‘qituvchilari bilan muloqot qilishiga ham ta’sir ko‘rsatadi.
2. Rus tilini bilmaslik: Ta’lim sifatini pasaytiradi, bolalar uchun stressni oshiradi. Sinfdoshlari va o‘qituvchilar uchun ham noqulaylik tug‘diradi, chunki sinfdagi ta’lim jarayoni sekinlashadi.
3. O‘tgan yillarda Rossiya maktablarida 200 mingdan ortiq migrant bolalar ta’lim olgan, bu esa ta’lim tizimida qo‘shimcha qiyinchiliklar keltirib chiqargan. Ichki ishlar vazirligi va Ta’lim vazirligi ma’lumotlariga ko‘ra, ushbu o‘quvchilar orasida rus tilini bilish darajasi juda past bo‘lgan holatlar ko‘p uchraydi.
4. Qonun migrant oilalarning bolalari Rossiyada qonuniy yashash huquqiga ega ekanligini tasdiqlovchi hujjatlarni taqdim etishni talab qiladi. Bu migratsiya jarayonini tartibga solishga va noqonuniy yashayotganlar sonini kamaytirishga qaratilgan.
5. Ushbu qonun orqali Rossiya hukumati migrant bolalar bilan bog‘liq ta’limdagi umumiy standartlarni yaxshilashni maqsad qilgan. Sinov shartlari tufayli rus tilini bilish darajasi oshadi, bu esa bolalarning akademik va ijtimoiy muvaffaqiyatiga hissa qo‘shadi.
Qonun 2025-yil 1-apreldan kuchga kirishi kutilmoqda. Bu migrant bolalarning maktablarga qabul qilinishini rus tilini bilish darajasi bilan bog‘laydi.
Qabul qilingan qonun migrant bolalarning maktablarga kirishini to‘xtatmaydi, ammo ular rus tilini yetarli darajada bilishi shart qilib qo‘yiladi. Bu tartib rus tilini bilmaydigan bolalarning ta’lim jarayoniga moslashuvini yaxshilashga qaratilgan. Sinovdan muvaffaqiyatli o‘tolmagan bolalar uchun keyinchalik test topshirish va o‘qishga kirish imkoniyati saqlanib qoladi.