Telegram kanallarida burundagi tuklarni olish inson organizmi uchun xavfli ekanligi haqida ma’lumotlar tarqalmoqda. “Burun ichidagi tuklarni aslo yulib tashlamang, yulib tashlasangiz, astma, infeksiya tushishi, meningit va miya tomirlarida tromb bo’lishiga sabab paydo bo’ladi.”, – deyiladi xabarda.
Factchecknet.uz mazkur xabarni tekshirib koʻrdi.
HUKM: ROST
Burun tuklarini yulish yoki tortib olish salomatlik uchun xavf tug‘diradi. Burun tuklari chang, allergenlar va boshqa mayda zarrachalarning o‘pkaga kirishini oldini oluvchi tabiiy filtr vazifasini bajaradi. Ularni yulish yoki tortib olish quyidagi muammolarga olib kelishi mumkin:
- Ichga o‘sib ketgan tuklar: Tuklarni yulish natijasida ichga o‘sib ketgan tuklar paydo bo‘lishi mumkin, bu esa tirnash xususiyati, infeksiya va og‘riqqa sabab bo‘ladi.
- Infeksiyalar: Burun ichidagi nozik terini shikastlash bakteriyalarning kirib borishiga yo‘l ochadi, bu esa infeksiya xavfini oshiradi.
- Burun vestibuliti: Bu burun vestibulining infeksiyasi bo‘lib, odatda stafilokokk bakteriyasi tufayli yuzaga keladi. Burun tuklarini yulish yoki burunni qirish ushbu infeksiyaga olib kelishi mumkin.
Burun vestibuliti – bu burunning ichki qismi infeksiyasidir. Burun vestibuli – bu burunning tashqi ochilishidan ichkariga qarab joylashgan, burun bo‘shlig‘ining oldingi qismi. Bu qism burunning ko‘rinib turadigan va qo‘l bilan yetib borish mumkin bo‘lgan qismi bo‘lib, u teri bilan qoplangan va unda tuk follikulalari joylashgan.
Burun vestibulining vazifasi:
- Himoya: Tuklar va yog‘ bezlari chang, allergenlar va zararli zarralarni ushlab qolishga yordam beradi.
- Filtrlash: Bu qism kichik zarralarni havo yo‘llariga kirishdan oldin to‘xtatib, o‘pkani himoya qiladi.
Burun vestibuliti – ko‘pincha stafilokokk bakteriyasi (Staphylococcus aureus) sababli yuzaga keladi. Burun vestibuliti odatda kichik jarohatlar yoki shikastlanishlar tufayli yuzaga keladi. Ushbu sabablarga quyidagilar kiradi:
- Burun tuklarini yulish: Bu nozik terini shikastlab, bakteriyalarga kirish yo‘lini ochadi.
- Burunni qirish: Burun ichini tirnash yoki qirib qo‘yish infeksiyaga olib kelishi mumkin.
- Burun pirsinglari: Pirsing jarohati infeksiya xavfini oshiradi.
- Haddan tashqari burunni puflash: Haddan tashqari burun artish yoki puflash vestibulni tirnash xususiyati bilan shikastlaydi.
Eng ko’p tarqalgan alomatlari:
- Burun ichida va atrofida qizarish
- Burun tuklari ildizida pufakchaga o‘xshash toshmalar
- Burun atrofiga bakteriyalar yig‘ilishi sababli qobiq hosil bo‘lishi
- Burun ichida og‘riq va noqulaylik
- Tugunlar yoki yiringli yaralar
Burun tukini yulish natijasida kelib chiqadigan yana bir kasallik burun furunkulyozi. Bu burun ichidagi tuk follikulasining chuqur infeksiyasi. Tuk follikulasi ichida bakteriyalar to‘planishi tufayli yallig‘lanish rivojlanadi. Ushbu holat ko‘pincha immuniteti pasaygan odamlarda uchraydi. Burun tuklarini yulish yoki noto‘g‘ri qirqish, burun ichini qirish yoki tirnash orqali yuzaga keladi.
Asosiy alomatlari:
- Og‘riq: Infeksiya joyida kuchli noqulaylik va og‘riq bo‘ladi.
- Shish: Burunning ichki va tashqi qismlarida shish paydo bo‘lishi.
- Qizarish: Infeksiya joyida teri qizaradi.
- Noqulaylik: Harakat paytida og‘riqni kuchaytirishi.
Kamdan-kam hollarda burun furunkulyozi infeksiya burundan miya tomirlariga o‘tganda jiddiy asoratlar keltirib chiqarishi mumkin. Ushbu asoratlarga quyidagilar kiradi:
- Kavernoz sinus trombozi:Miya tomirlarida, ayniqsa ko‘z orqasidagi sohada qon quyqasi hosil bo‘lishi.
- Sellulit:Bu bakterial infeksiya bo‘lib, terini va uning ostidagi to‘qimalarni zararlaydi.
- O‘tkir bakterial meningit:Miya va orqa miya pardalarining yallig‘lanishi.